Eosling · German · Anna

Anna Blog Almancayı Türkçeden Öğrenmek: Zorluklar ve Kolaylıklar Haritası

Anna

Almancayı Türkçeden Öğrenmek: Zorluklar ve Kolaylıklar Haritası

Türkçe konuşanlar için Almanca öğrenmenin kolay ve zor yanlarını, dilbilimsel nedenleriyle ve günlük hayattan pratik örneklerle anlatıyorum.

Yıllardır sınıfta şunu görüyorum: Türkçe konuşan bir öğrenci Almancaya başladığında iki farklı hikâye yaşıyor. Bir yanda die Sprache, der Lehrer, das Kind gibi kelimeleri duyduğunda «Aaa, bu tanıdık!» diyor; öbür yanda cümleyi kurmaya gelince fiil sonda mı başta mı derken gözleri dolanıyor. Bu yazıda tam olarak bu ikilemi konuşacağız: Almancayı Türkçe üzerinden öğrenirken neyi bedavaya alıyoruz, neye para ödüyoruz?

Almancayı Türkçeden Öğrenmek: Zorluklar ve Kolaylıklar Haritası — illustration | Eosling

Aslında işin sırrı şu: Türkçe ve Almanca, kardeş dil değil ama «uzaktan akraba» gibi davranıyor. İkisi de kelimeyi yapıştırarak büyütüyor, ikisi de cümlenin ağırlığını fiille taşıyor. Yani sıfırdan başlamıyorsun — sadece tanıdık bir şehirde farklı sokak adları öğreniyorsun.

Kolay gelenler: neredeyse bedava bilgi

Türkçe konuşan biri için en büyük hediye, Almancanın Wortbildung yani kelime türetme mantığı. Türkçede «ev+ci+lik» diye üç parçayı birleştiriyorsun, Almancada da Schule ve Tasche birleşip Schultasche oluyor. Bu senin beynine yabancı değil — zaten böyle düşünüyorsun.

İkinci kolaylık: fiilin cümledeki yeri. Türkçede

Ben bugün okula gidiyorum
derken fiil sonda. Almancada yan cümlede aynı şey oluyor:
Ich weiß, dass er heute kommt.
Ana cümlede fiil ikinci sıraya kayıyor ama mantık tanıdık. Bu yüzden Türk öğrenciler genelde yan cümleleri İngilizlerden daha hızlı kavrıyor.

Konu Türkçe Almanca
Kelime birleştirme ev + kapı Haus + Tür → Haustür
Fiilin konumu (yan cümle) …geldiğini biliyorum Ich weiß, dass er kommt
Eklerle türetme göz + lük Auge + n → Augen

Zor gelenler: burada gerçekten ter dökeceksin

Şimdi dürüst olalım. En büyük duvar der, die, das. Türkçede cinsiyet yok, Almancada her ismin bir cinsiyeti var ve mantığı yok:

der Löffel
(kaşık) eril, die Gabel (çatal) dişil, das Messer (bıçak) nötr. Neden? Çünkü öyle. Burada kural aramak yerine kelimeyi artikeliyle birlikte ezberlemek en sağlıklısı.

İkinci zorluk:

die Fälle
yani ismin halleri. Türkçede «-i, -e, -de, -den» ekleriyle çözdüğün işi Almanca artikel değiştirerek yapıyor. Der Mann → den Mann (Akkusativ) → dem Mann (Dativ). Bir de ayrılabilen fiiller var: aufstehen, einkaufen — cümlede ikiye bölünüyorlar. Ich stehe um sieben Uhr auf. İlk bakışta «fiil nerede?» diyorsun, sonra alışıyorsun.

Zorluk Türkçede Almancada
İsim cinsiyeti yok der / die / das
İsmin hâli eklerle den / dem / des
Ayrılabilen fiil yok Ich kaufe ein.

Üç pratik alışkanlık

Yorumlar

Makale tartışması: öğrenci yorumları ve Eosling öğretmen yanıtları

Duygularınızı ve yorumlarınızı bekliyorum — coşku, tartışma, hatta hate hoş gelir. Aşağıya yazın 👇

0 Yorumlar 0 öğretmen yanıtı
Yorumlar 0